Từ thiện mù tạt

Từ thiện mù tạt

access_time 1 year ago

1  
Từ thiện mù tạt
———————-
Khi bỏ Hai Chục Nghìn vào hòm công đức, đổi lại bạn nhận được gì?
Đây là một câu hỏi có phần sỗ sàng, nhưng đúng bản chất.
Phần thưởng mà chúng ta nhận được khi làm từ thiện, trước nhất và giản đơn nhất, là sự thanh thản lương tâm. Còn sau đó, tùy từng mục đích và mức “tham, sân, si” của mỗi người, mà giá trị đổi lại khác nhau. Ngoài những người làm việc thiện vì cảm thấy cần phải làm, tự nhiên như là thở, thì còn có những dạng khác nữa như là:
Về tâm linh, phần lớn mọi người làm từ thiện với tín niệm Nhân – Quả. Nghĩa là mình làm việc tốt, việc thiện, thì mình sẽ gặp may mắn, được thần phật chứng giám phù hộ v…vv…
Về danh tiếng, có người làm từ thiện rồi quay phim, chụp ảnh, gắn tên bảng vàng… để lưu danh.
Về mục đích khác nữa, như là rửa tiền, hay lợi dụng lừa đảo (cho 1 nhưng vận động xin 10)… thì cũng có.
Vậy thì về mặt bản chất, chúng ta đều đã nhận lại thứ mình muốn ngay khi trao đi món từ thiện rồi. Đã là từ thiện, thì bao nhiêu cũng quý. Trong trường hợp này, Thuyết Tương Đối vận dụng chính xác. Một người nghèo chỉ có 2 manh áo vá, mà cho người khác 1 manh, thì cũng chẳng khác nào 1 tỷ phú cho đi 1 nửa sản nghiệp của mình. Đều đáng trân trọng cả.
Cho nên trong câu chuyện anh Đặng Hữu Nghị nuôi 2 con bại não, tôi cho rằng không cần phân tích đúng sai. Bởi vì về bản chất, những người ủng hộ anh Nghị (bằng tiền, quà, hay những lời động viên), đều đã nhận lại (chí ít là) sự thanh thản lương tâm. Một người phóng xe máy đến, dúi vào tay anh Nghị vài triệu, không để lại danh tính mà bỏ đi luôn. Thì ngay lúc đấy người ấy sẽ nhẹ nhõm, cả ngày hôm ấy, thậm chí nhiều ngày sau đó, người ấy sẽ vui vẻ, hạnh phúc vì mình đã làm điều thiện. Đó là phần quà mà những cảnh ngộ khó khăn, tự thân đã mang đến cho xã hội: Cơ hội để chúng ta làm Việc Tử Tế, Sống Tử Tế. Không phải ai cũng chịu ngửa tay ra để chúng ta cho tiền vào đổi lấy sự thanh thản đâu!
Còn nếu chúng ta làm từ thiện, mà mong muốn nhìn thấy kết quả tốt, thấy tiền mình gửi được sử dụng đúng mục đích, thì chúng ta không thể Cho một cách Tự Phát được. Chúng ta buộc phải tin vào các cơ quan đoàn thể có chức năng, như là Hội Chữ thập đỏ, Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ…hay là các Quỹ từ thiện có uy tín. Hoặc vẫn không tin, thì chúng ta tự lập quỹ ra, tự vận hành. Khi đó, chúng ta sẽ giám sát được nguồn tài chính cho từ thiện đi đâu, và sẽ thấy là không đơn giản chút nào.
Ở các nước phát triển, Hoa Kỳ chẳng hạn, việc lập quỹ từ thiện cũng tương tự như xin giấy phép kinh doanh. Và họ phải công bố rõ số tiền vận hành bộ máy mà họ sẽ lấy từ nguồn đóng góp. Tỷ lệ vàng là 10%, phổ biến là từ 20-30%, và cá biệt có quỹ từ thiện dùng tới 80% cho xăng xe điện nước và trả lương các thứ. Các quỹ từ thiện được cấp phép đó, chính là giải quyết phần Giám Sát cho nguồn từ thiện của xã hội – và họ Ăn Lương cho việc đó.
Mang tiền đến ùn ùn quẳng vào nhà người ta, không chấp nhận bất cứ mô hình quản lý chính danh nào, nhưng lại đặt ra yêu cầu “kiểm định chất lượng” với chính đối tượng được cho. Chúng ta đang làm từ thiện cái kiểu gì vậy?
Hay tôi gọi đó là kiểu từ thiện mù tạt, cay thì rất cay, nhưng chỉ qua vài giây là lại rất nhạt.

content_copyCategorized under

About author